Technologie adoptie in accountancy: lessen uit de praktijk van PIA Group

Dat zijn indrukwekkende cijfers. Toch vertellen ze maar een deel van het verhaal. Het punt is: de meeste accountantskantoren hebben vandaag toegang tot dezelfde technologie. Het verschil ontstaat pas wanneer medewerkers die technologie ook daadwerkelijk omarmen en toepassen - de doorslaggevende factor is dus adoptie.

De adoptiekloof

Binnen veel organisaties bestaat nog altijd een duidelijke kloof tussen technologische mogelijkheden en dagelijkse praktijk. Het artikel uit 2025 door Accountancy Vanmorgen laat zien dat 51% van het management positief is over de mogelijkheden van AI, terwijl slechts 22% van de medewerkers datzelfde enthousiasme deelt.

Dat verschil is begrijpelijk. Voor bestuurders vertegenwoordigt technologie vaak kansen op efficiëntie, kwaliteit en schaalbaarheid. Voor medewerkers betekent het vooral verandering: nieuwe werkwijzen, nieuwe vaardigheden en soms ook onzekerheid over de impact op hun dagelijkse werk.

Juist daarom is technologie-adoptie uiteindelijk geen IT-vraagstuk, maar een organisatievraagstuk. Het belangrijkste inzicht is: hoe help je mensen om die technologie succesvol onderdeel te maken van hun werk.

Technologie creëert pas waarde als mensen haar toepassen

In de accountancysector zien we steeds vaker dat organisaties investeren in nieuwe AI-toepassingen en innovatieve technologie. De ontwikkeling van die oplossingen gaat vaak snel. De daadwerkelijke adoptie blijft echter regelmatig achter.

Dat is zonde. De grootste waarde ontstaat pas wanneer technologie onderdeel wordt van het dagelijkse werkproces en breed wordt toegepast binnen de organisatie. Niet alleen door een kleine groep enthousiastelingen (early adopters), maar door teams die er structureel mee werken (majority en zelfs de zogenaamde laggards).

Bij PIA Group kijken we daarom verder dan de technologie zelf. Natuurlijk investeren we in nieuwe toepassingen. Maar minstens zo belangrijk vinden we de manier waarop collega's leren om deze effectief in te zetten in hun dagelijkse werk. Daarom is adoptie vanaf dag één onderdeel van de strategie.

Van gebruikers naar mede-ontwikkelaars

Een van de belangrijkste lessen die wij de afgelopen jaren hebben geleerd, is dat mensen technologie sneller adopteren wanneer zij actief betrokken worden bij het ontwikkelen ervan.

Daarom organiseerde PIA Group eind 2025 een AI-hackathon waarin collega's uit verschillende labels en disciplines samenkwamen om AI-toepassingen te ontwikkelen die direct aansluiten op de dagelijkse praktijk. Professionals uit audit, samenstel, fiscaal, HR en salaris werkten samen aan concrete oplossingen voor uitdagingen binnen hun eigen vakgebied.

Het doel was niet alleen om kansen te identificeren, maar vooral om collega's actief te betrekken bij het bouwen, testen en verbeteren van nieuwe toepassingen. Door innovatie dicht bij de praktijk te organiseren, ontstond direct eigenaarschap.

Tijdens de hackathon werden ideeën beoordeeld op impact en haalbaarheid en vervolgens uitgewerkt tot concrete toepassingen. De eerste editie resulteerde in vijftien direct inzetbare oplossingen. Inmiddels is dat aantal uitgegroeid tot meer dan 40 vakspecifieke toepassingen die collega's ondersteunen in hun dagelijkse werkzaamheden.

Belangrijker nog dan het aantal toepassingen was echter het effect op de organisatie. Door medewerkers actief te betrekken bij het ontwikkelen van oplossingen ontstond enthousiasme, eigenaarschap en draagvlak. Technologie werd niet ervaren als iets dat werd uitgerold, maar als iets dat samen werd ontwikkeld.

Een succesvolle adoptiestrategie is lokaal

Veel technologieprojecten worden centraal aangestuurd. Dat is logisch, maar niet voldoende. Succesvolle adoptie ontstaat vaak lokaal: binnen teams, vakgroepen en kantoren waar collega's elkaar kennen, vertrouwen en inspireren.

Dat sluit aan bij hoe PIA Group is georganiseerd. Onze labels behouden hun eigen identiteit, cultuur en ondernemerschap, terwijl zij tegelijkertijd profiteren van de kennis, investeringskracht en schaalvoordelen van de groep. Juist die combinatie blijkt ook bij technologische innovatie krachtig te werken. Nieuwe toepassingen worden niet van bovenaf opgelegd. Ze worden samen ontwikkeld, getest en verfijnd met de professionals die er dagelijks mee werken.

Daarom werkt PIA Group met een enthousiaste groep van AI-champions, vakspecialisten en lokale ambassadeurs, waaronder Tim Michielse (Steens & Partners Accountants en Adviseurs), Henrik Bril (Hendriksen) en Stephan van Zon (ESJ), die nieuwe toepassingen testen, feedback verzamelen en collega's begeleiden bij het gebruik ervan. Deze aanpak wordt ondersteund door een centrale AI-stuurgroep waarin vertegenwoordigers van verschillende PIA- labels samenwerken aan de strategische koers. Vakinhoudelijke werkgroepen zorgen vervolgens voor de vertaling naar de dagelijkse praktijk. 

Meten wat echt belangrijk is

Veel organisaties meten technologische projecten op basis van technische prestaties.

• Hoeveel licenties zijn uitgerold? En hoe vaak per licentie wordt geprompt?

• Hoeveel functionaliteiten zijn beschikbaar? En hoe vaak worden ze gebruikt op maandbasis?

• Hoeveel systemen zijn gekoppeld?

Hoewel dat relevante indicatoren zijn, zeggen ze weinig over de daadwerkelijke impact.

De belangrijkste vraag is uiteindelijk: wordt de technologie gebruikt?

Binnen PIA Group zien we dat inmiddels meer dan 750+ collega's actief gebruikmaken van AI-toepassingen en dat meerdere kantoren een adoptiegraad van meer dan 50% hebben bereikt. Maar nog interessanter zijn de effecten die collega's zelf ervaren.

Meer kwaliteit in analyses en rapportages. Meer consistentie in communicatie. Meer ruimte voor advieswerk. En vooral: meer tijd voor werkzaamheden waar menselijke expertise daadwerkelijk het verschil maakt

De volgende fase van accountancy

De discussie binnen accountancy gaat steeds minder over de vraag óf AI onderdeel wordt van het vak. Die vraag is inmiddels beantwoord. De sector beweegt snel richting bredere adoptie, verdere automatisering en nieuwe vormen van ondersteuning voor professionals.

De organisaties die hierin succesvol zullen zijn, zijn echter niet automatisch de organisaties met de meeste technologie. Het zijn de organisaties die erin slagen om mensen mee te nemen in verandering. Die investeren in kennisdeling. Die ruimte geven om te experimenteren. Die medewerkers niet alleen gebruiker maken van technologie, maar mede-eigenaar van innovatie.

Want uiteindelijk transformeert technologie geen organisaties.

Mensen doen dat.